Atlas Nestor Logo
Atlas Nestor Logo

İmalat Sektörüne Sağlanan Destek, Teşvik ve Avantajlar

İmalat sektörü; istihdam yaratma kapasitesi, katma değer üretimi, ihracat potansiyeli ve teknolojik gelişime katkısı nedeniyle Türkiye ekonomisinin lokomotif sektörleri arasında yer almaktadır. Bu nedenle kamu politikaları çerçevesinde imalat yatırımları, çok sayıda hibe, destek, teşvik ve vergi avantajı ile desteklenmektedir. Söz konusu destekler, yatırımın ölçeğine, bulunduğu bölgeye, niteliğine ve teknoloji düzeyine göre farklılaşmaktadır.

2. Yatırım Teşvik Sistemi Kapsamında Sağlanan Destekler

İmalat sektöründeki yatırımlar, Yatırımlarda Devlet Yardımları sistemi kapsamında Genel, Bölgesel, Öncelikli ve Stratejik teşvik uygulamalarından yararlanabilmektedir. Bu kapsamda sağlanan temel destek unsurları şunlardır:

2.1. Katma Değer Vergisi (KDV) İstisnası

Teşvik belgesi kapsamında temin edilen makine ve teçhizatlar için yurt içi ve yurt dışı alımlarda KDV ödenmez. Bu istisna, yatırımın ilk kurulum maliyetini ciddi ölçüde azaltmaktadır.

2.2. Gümrük Vergisi Muafiyeti

İthal edilen makine ve teçhizat için gümrük vergisi muafiyeti uygulanır. Özellikle yüksek teknolojili ve yurt içinde üretimi bulunmayan makinelerde bu avantaj büyük maliyet tasarrufu sağlar.

2.3. Vergi İndirimi

Teşvik belgesi kapsamında yapılan yatırımlardan elde edilen kazançlara, belirlenen oranlarda indirimli kurumlar vergisi uygulanır. Bu destek, yatırımın geri dönüş süresini kısaltan en önemli unsurlardan biridir.

2.4. Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği

İmalat yatırımları kapsamında istihdam edilen personelin işveren payına düşen SGK primleri, belirli sürelerle Hazine tarafından karşılanır. Bölgesel teşviklerde bu süre daha uzundur.

2.5. Faiz veya Kâr Payı Desteği

Kredi kullanılarak gerçekleştirilen imalat yatırımlarında, yatırım tutarının bir kısmına ilişkin faiz veya kâr payı desteği sağlanabilmektedir.

2.6. Yatırım Yeri Tahsisi

Uygun görülen yatırımlar için kamuya ait araziler bedelsiz veya uygun bedelle yatırımcıya tahsis edilebilmektedir.

3. Vergisel Avantajlar

İmalat sektörüne yönelik destekler yalnızca yatırım aşamasıyla sınırlı değildir; faaliyet döneminde de önemli vergi avantajları sunulmaktadır:

  • Hızlandırılmış amortisman uygulamaları,
  • Yatırım katkı tutarının kazançlardan mahsup edilebilmesi,
  • İndirimli kurumlar vergisinin yatırım döneminde diğer faaliyetlerden elde edilen kazançlara kullanılabilmesi,
  • Ar-Ge ve tasarım faaliyetleri için ek vergi indirimleri,

Bu uygulamalar, imalatçı firmaların nakit akışını güçlendirmekte ve rekabet gücünü artırmaktadır.

4. Ar-Ge, Tasarım ve Teknoloji Odaklı Destekler

İmalat sektöründe yüksek katma değerli ve teknoloji yoğun üretim hedeflenmektedir. Bu doğrultuda;

  • Ar-Ge ve tasarım merkezleri için gelir vergisi stopaj teşviki,
  • Ar-Ge personeline yönelik sigorta primi destekleri,
  • Ar-Ge harcamalarının vergi matrahından indirilmesi,
  • Teknoloji geliştirme bölgelerinde faaliyet gösteren imalat firmalarına kurumlar vergisi avantajları,

gibi ilave teşvikler sunulmaktadır.

5. Bölgesel ve Öncelikli Yatırım Avantajları

İmalat yatırımları, özellikle gelişmişlik seviyesi daha düşük bölgelerde yapılması halinde daha yüksek oranlı desteklerden yararlanır. Ayrıca savunma sanayi, makine, elektronik, kimya, medikal, otomotiv yan sanayi gibi alanlar öncelikli yatırım kapsamında değerlendirilerek ilave avantajlar elde eder.

Özel Düzenleme:
1/1/2017 ile 31/12/2022 tarihleri arasında gerçekleştirilecek yatırım harcamaları için bölgesel ve stratejik teşvik uygulamaları kapsamında vergi indirimi desteğinde uygulanacak yatırıma katkı oranları her bir bölgede geçerli olan yatırıma katkı oranına 15 puan ilave edilmek suretiyle, kurumlar vergisi veya gelir vergisi indirimi tüm bölgelerde yüzde yüz oranında ve yatırıma katkı tutarının yatırım döneminde yatırımcının diğer faaliyetlerinden elde ettiği kazançlarına uygulanacak oranı yüzde yüz olmak üzere, teşvik belgesi üzerinde herhangi bir işlem yapılmaksızın uygulanır.

İmalat sektörü, Türkiye’de devlet desteklerinin en yoğun ve kapsamlı şekilde uygulandığı alanların başında gelmektedir. KDV istisnasından vergi indirimine, SGK prim desteğinden faiz desteğine kadar çok sayıda teşvik unsuru; yatırım maliyetlerini düşürmekte, istihdamı artırmakta ve üretim kapasitesini güçlendirmektedir.

Ancak bu desteklerden etkin ve doğru şekilde yararlanabilmek, yatırımın niteliğine uygun teşvik sisteminin seçilmesi ve mevzuata tam uyum sağlanması ile mümkündür. Bu nedenle imalat yatırımlarında teşvik sürecinin profesyonel şekilde planlanması, yatırımın başarısı açısından kritik öneme sahiptir.